Hortus Ludi


Dura Vermeer & Architectuur Maken zetten met het bijzondere project ‘Hortus Ludi’ in op volledig houten woningen in Nijmegen. 

Ontwikkelende bouwer Dura Vermeer daagt zichzelf uit door het doen van een houten belofte in winnende tender van de Dobbelmannweg. De realisatie in hout, hergebruik van materiaal in het poortgebouw én de toevoeging van groene daken zorgt voor een bijzonder en unieke duurzame uitstraling waardoor vanaf eind volgend jaar iedere passant opmerkt dat er iets bijzonders is gerealiseerd in Nijmegen. Uit een selectie van vele inzendingen is Hortus Ludi door de gemeente Nijmegen uitgeroepen tot winnaar van de locatie aan de Dobbelmannweg in Nijmegen. Het plan is ontwikkeld en ontworpen door Dura Vermeer in samenwerking met Dura Vermeer Design Studio, Architectuur Maken, Eco+ Bouw, Visietech en Bureau Stadsnatuur. Hortus Ludi is een duurzaam en natuurinclusief project waarbij sociale duurzaamheid een grote rol speelt.

”Met ons team waren we het snel eens dat deze plek heel bijzonder is. Als gevolg daarvan hebben wij elkaar enorm uitgedaagd in de samenwerking en in de uitwerking van het plan.” Aldus Ellen Struijk van Dura Vermeer Design Studio. ”Dit sterke ontwerp van bureau Architectuur Maken biedt Nijmegen een nieuw monument voor de toekomst! ”


De jury is zeer positief over de inzending: “Het bouwplan voegt zich op goede wijze in het beeld van de andere gebouwen op het katholieke complex. Daarbij worden de historische gevels aan de Dobbelmannweg hersteld. Er is gekozen voor een bijzondere eigentijdse vormgeving, waarin wordt verwezen naar de verfijnde architectuur van de andere gebouwen op het complex. Qua natuurinclusief bouwen zijn de gestelde kaders overtroffen. Dit plan doet de biodiversiteit ten goede!”

Ook op fysieke en sociale duurzaamheid scoort Hortus Ludi goed. “Met fysieke duurzaamheid is er gebruik gemaakt van verantwoorde materialen en een overtuigend energiesysteem, waarbij een eigentijdse duurzame uitstraling eruit springt. Ook de sociale duurzaamheid wordt goed ingevuld door te werken met gemeenschappelijke ruimtes en deelconcepten. Op dit thema is dan ook een overtuigende meerwaarde gescoord.” Op de plek waar nu een oud schoolgebouw staat komen twee volledig houten woongebouwen met 11 bijzonder duurzame woningen, grenzend aan een gezamenlijke kloostertuin. De poort is het gezamenlijke entreegebouw en wordt deels opgebouwd uit hergebruikte materialen van het voormalig schoolgebouw. Zo wordt een extra duurzame én circulaire dimensie aan het project toegevoegd. Door één entreegebouw te maken aan de Dobbelmannweg voor alle woningen, creëren we een community die goederen en ruimte met elkaar deelt en gebruikt.

Voor een perfecte inpassing heeft het ontwerpteam van Dura Vermeer onderzocht hoe de bestaande kloostergebouwen binnen het historisch ensemble aan de Dobbelmannweg zich tot elkaar verhouden. De ordening en afmetingen van de nieuwe volumes zijn gebaseerd op de korrelgrootte van de bestaande kloostergebouwen aan de Dobbelmannweg en daarnaast interpreteert het ontwerp op eigentijdse wijze de monumentale gevels. De houten volumes verschillen in materiaalgebruik van de bakstenen monumentale gebouwen, maar de compositie van de gevel is wel gebaseerd op de verhoudingen, raamopeningen en dakkapellen van het naastgelegen gebouw. Ook de ritmiek van de horizontale lijnen door de spekbanden bij de gebouwen in het ensemble zijn in een moderne interpretatie teruggebracht in de detaillering van de houten gevels van Hortus Ludi.

De woningen liggen allemaal aan de gezamenlijke kloostertuin. Door deze te delen hebben toekomstige bewoners veel meer ruimte. De inrichting, het gebruik en het onderhoud van de tuin wordt in co-creatie met de toekomstige bewoners vormgegeven. Hiermee creëren we een gedeelde verantwoordelijkheid en kunnen de bewoners hun eigen wensen en behoeften kwijt.

CLT/ Crossed Laminated Timber
In Hortus Ludi realiseren wij 11 zeer bijzondere woningen. Door de riante opzet van de woningen beschikken deze over mooie en lichte leefruimtes en bijzonder ingerichte plattegronden. Hortus Ludi wordt volledig uit CLT hout (Crossed Laminated Timber) opgericht en is mede daardoor een uniek plan voor Nijmegen. Houtbouw wordt veelal gezien als een uitdaging in de projectmatige bouw, maar voor Robert-Paul Jansen, ontwikkelmanager bij Dura Vermeer, is gewoon beginnen en delen van ervaringen het devies. “Hoe mooi is het om te kunnen bouwen met een positieve impact voor bewoners, de omgeving én het klimaat. Dát is de echte opgave als het gaat om bouwen met oog voor de toekomst, bouwen met een positieve impact!”.

Bijzonder hoge GPR Score
“Ik wil niet alleen roepen, maar ook inzichtelijk maken wat bouwen met hout nu concreet voor gevolgen heeft. Om die reden heeft Bureau Bouwfysica GPR-berekeningen uitgevoerd. De ambitie om op alle punten een 8 of hoger te score is ruimschoots gehaald.

Daarnaast is levert Hortus Ludi een besparing van 76.551 kg CO2-uitstoot ten opzichte van gelijke traditioneel gebouwde woningen. Dit staat gelijk aan de CO2 die je uitstoot als je 209 rondjes (19 per woning) om de aarde rijdt met een personenauto!”

Natuurinclusief ontwerp
Hortus Ludi is een goed uitgedacht ontwerp waarin alle facetten van duurzaamheid zijn verwerkt. Bureau Stadsnatuur heeft onderzocht welke vogels en zoogdieren aanwezig zijn in het gebied en welke maatregelen wij moeten nemen om de diversiteit te verrijken. Dit is slechts één van de ecologische aspecten waar wij naar gekeken hebben. In de gevel zijn zo honderden vogel- en vleermuisnestkasten verwerkt in het ontwerp.

 

The Good Life by Dura Vermeer
“Naast het gebruik van bijzondere materialen is Hortus Ludi ontworpen volgens ‘The Good Life’, het vernieuwende woon- en leefconcept van Dura Vermeer waarin niet de techniek, maar juist de mens centraal staat. Ons ontwerpteam is op basis van dit uitgangspunt samengesteld. De mens en natuur staan centraal”, aldus Robert-Paul Jansen. In het ontwerp van Hortus Ludi is duidelijk gekeken naar de mensen die uiteindelijk op deze plek gaan wonen. In de gezamenlijke kloostertuin komen o.a. bloemen- en kruiden pluktuinen, een kruidentuin en een moestuin. Een gedeelde werkplaats zorgt ervoor dat mensen samen in contact komen om te klussen of zaken te repareren. Er is een gezamenlijke elektrische bakfiets en mogelijkheid om een elektrische auto te delen wordt onderzocht. In de gezamenlijke kloostertuin met volwassen bomen komt een speelweide voor de kinderen en een stoere boomhut.

Bewoners kunnen ervoor kiezen om op de eigen veranda te gaan zitten of samen met medebewoners een kop koffie te drinken op een van de vele zitplekken in de tuin. Er komt ook een gedeelde plek waar men samen kan eten of waar bewoners een verjaardag kunnen vieren.

 

Werken aan de toekomst
Dura Vermeer zal het bouwproces en de ervaringen van de uiteindelijke bewoners gebruiken voor het verbeteren van het bouwproces om met biobased materialen te bouwen, en zo te blijven werken aan een betere toekomst. Robert-Paul Jansen: “We gaan net alleen een fantastisch project realiseren, maar zullen veel leren wat erg waardevol voor ons is. We blijven onszelf en de rest van het team uitdagen. Dit smaakt zeker naar meer!”

Vervolg
Vanaf dit moment wordt het plan verder uitgewerkt. De verwachting is dat we met de woningen rond de zomer in verkoop gaan en we het eerste kwartaal 2021 kunnen starten met de realisatie van dit nieuwe, bijzondere stukje Nijmegen. Geïnteresseerden kunnen voor meer informatie nu al terecht op de website www.hortusludi.nl.

Architectuur MAken heeft voor Hortus Ludi samengewerkt met Dura Vermeer, Eco+ Bouw, Bureau Stadsnatuur, Visietech, Buro Bouwfysica en de Dura Vermeer Design Studio. Visuals door Proloog.